Szukaj w serwisie:

System zadaniowego czasu pracy a tzw. nienormowany czas pracy

Outsourcing, praca zdalna

Warunki wprowadzenia zadaniowego czasu pracy zostały określone w art. 140 KP. W myśl tego przepisu, system ten może być stosowany w przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania pracy. Czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań powinien być ustalony przez pracodawcę, po porozumieniu z pracownikiem. Przepisy nie określają warunków, jakie ma spełniać porozumienie, o którym mowa w komentowanym przepisie.

Zdaniem Sądu Najwyższego, porozumienie to nie oznacza uzgodnienia, lecz konsultację. Brak takiego porozumienia nie powoduje nieskuteczności ustanowienia zadaniowego systemu czasu pracy, ale w razie sporu rodzi po stronie pracodawcy obowiązek wykazania, że powierzone pracownikowi zadania były możliwe do wykonania w granicach norm czasu pracy określonych w art. 129 KP (por. wyrok SN z 5.02.2008 r., II PK 148/07, OSNAPiUS 2009/7-8/93).

Prawidłowe funkcjonowanie omawianego systemu wymaga, żeby określenie zadań pracownika następowało nie w sposób doraźny, każdego dnia pracy, lecz w akcie (lub aktach) kreujących treść jego stosunku pracy. System ten może więc być wprowadzony na mocy układu zbiorowego pracy, regulaminu bądź w treści samej umowy o pracę. Przy czym, zadaniowy czas pracy może zostać wprowadzony na podstawie umowy o pracę także wówczas, gdy nie jest przewidziany w obowiązującym u pracodawcy regulaminie pracy (por. wyrok SN z 5.12.2006 r., II PK 93/06, OSNAPiUS 2008/1-2/10).

Cechą charakterystyczną tego systemu jest to, że miernikiem długości pozostawania pracownika w dyspozycji pracodawcy nie jest oznaczony przedział czasowy, lecz wymiar zadań przeznaczonych do wykonania. Może on znaleźć zastosowanie w tych wszystkich przypadkach, gdy z uwagi na wspomnianą specyfikę pracy ewidencjonowanie godzin pracy jest znacznie utrudnione bądź wręcz niemożliwe. Przykładowo, znajdzie on zastosowanie w odniesieniu do wszelkich form aktywności poza zakładem pracy, takich jak: akwizytorzy, projektanci, doręczyciele, poborcy skarbowi, transportowcy, personel sprzątający itp.

W praktyce, system ten częstokroć określany jest mianem „nienormowanego czasu pracy”. Jednakże z uwagi na istotę tego systemu sformułowanie to jest merytorycznie niepoprawne. Przepis art. 140 KP wymaga bowiem, aby rozmiar zadań przewidzianych do wykonania w ramach tego systemu został ustalony z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy wynikającego z norm określonych w art. 129 KP. Czas pracy w ramach tego systemu nie może więc przekraczać wymiaru przewidzianego dla podstawowego systemu czasu pracy, czyli 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym.

Rozmiar zadań nie może więc być ustalany w sposób dowolny. Powinien on być tak wyznaczony, aby pracownik przy dochowaniu zwyczajnej staranności miał obiektywnie realną możliwość ich wykonania w granicach norm określonych w art. 129 KP (por. wyrok SN z 15.03.2006 r., II PK 165/05, OSNAPiUS 2007/5-6/69). A zatem, przy dokonywaniu oceny prawidłowości wyznaczenia powierzonego zakresu zadań punktem odniesienia będzie wymiar obowiązujący w ramach podstawowego systemu czasu pracy. Niedostosowanie wymiaru zadań do norm czasu pracy wynikających z art. 129 KP stanowi naruszenie art. 140 KP (por. wyrok SN z 12.01.1999 r., I PKN 526/98, OSNP 2000/4/147).

Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie stanowiskiem, nazwanie czasu pracy „zadaniowym” nie wyłącza stosowania przepisów o wynagrodzeniu za pracę w godzinach nadliczbowych (wyrok SN z 4.08.1999 r., I PKN 181/99, OSNAPiUS 2000/22/810). Jeżeli zatem w konkretnym przypadku okaże się, że zakres zadań został wyznaczony w taki sposób, że ich wykonanie nie było obiektywnie możliwe w ramach norm wynikających z art. 129 KP, wówczas pracownikowi przysługuje roszczenie o wypłatę wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych wraz z ewentualnym dodatkiem. Zlecanie pracownikowi zadań, których wykonanie w normalnym czasie pracy jest niemożliwe, kwalifikowane jest jako równoznaczne z poleceniem świadczenia pracy w czasie przekraczającym normy czasu pracy (por. wyrok SN z 10.09.1998 r., I PKN 301/98, OSNAPiUS 1999, Nr 19, poz. 608).

W odniesieniu do pracowników objętych systemem zadaniowego czasu pracy pracodawca nie musi prowadzić ewidencji godzin pracy (zob. art. 149 § 2 KP). Ewidencjonowaniu podlega jedynie fakt świadczenia pracy w danym dniu, alternatywnie fakt przypadającej na ten dzień nieobecności usprawiedliwionej (np. urlop, opieka, chorobowe) lub nieusprawiedliwionej.

Piotr Wąż

Facebook Twitter Wykop


Dozwolone tagi html w treści: <strong> <em>


(otrzymasz powiadomienie o odpowiedzi, email nie będzie publikowany)